पुण्यश्लोक अहिल्यादेवी होळकर शेतकरी कर्जमुक्तीची दुसरी यादी जाहीर!
राज्यातील ३ लाख ५५ हजार ६१४ शेतकरी दुसऱ्या यादीत; आधार प्रमाणीकरणानंतर कर्जखात्यावर रक्कम जमा होणार!!
सत्यउपासक वृत्त: महाराष्ट्र शासनाच्या पुण्यश्लोक अहिल्यादेवी होळकर शेतकरी कर्जमुक्ती योजना-२०२६ अंतर्गत पात्र लाभार्थी शेतकऱ्यांची दुसरी यादी आज, दि. ११ सप्टेंबर २०२६ रोजी आधार प्रमाणीकरणासाठी शासनाकडून प्रसिद्ध करण्यात आली आहे. या दुसऱ्या यादीत राज्यातील तब्बल ३ लाख ५५ हजार ६१४ पात्र लाभार्थी शेतकऱ्यांचा समावेश करण्यात आला आहे. संबंधित शेतकऱ्यांनी आधार प्रमाणीकरणाची प्रक्रिया पूर्ण केल्यानंतर त्यांच्या कर्जमुक्तीची रक्कम कर्जखात्यावर जमा करण्यात येणार आहे. सदर लाभार्थ्यांची यादी संबंधित बँक शाखा, विकास संस्था तसेच ग्रामपंचायतीमध्ये प्रसिद्ध करण्यात येणार आहे.
प्रसिद्धीपत्रकात स्पष्ट करण्यात आले आहे की, ही यादी कर्जमुक्तीची असून या यादीतील शेतकऱ्यांना संपूर्ण कर्जमुक्तीचा लाभ देण्यात येत आहे. या यादीतील शेतकऱ्यांच्या कर्जबाकीची रक्कम दि. ३१ मार्च २०२६ रोजीची ग्राह्य धरली जाणार आहे. दि. १ एप्रिल २०२६ नंतरचे व्याज व इतर खर्च माफ करण्यात येणार आहेत. त्यामुळे शेतकऱ्यांनी दि. ३१ मार्च २०२६ रोजीची आपल्या कर्जाची थकबाकी तपासून त्याची खातरजमा करावी आणि नजीकच्या ‘आपले सरकार सेवा केंद्रा’वर जाऊन आधार प्रमाणीकरण करून घ्यावे, असे आवाहन करण्यात आले आहे.
या यादीतील राष्ट्रीयकृत आणि व्यापारी बँकांशी संबंधित काही शेतकऱ्यांच्या दि. ३१ मार्च २०२६ रोजीच्या कर्ज थकबाकीची रक्कम दोन लाख रुपयांपेक्षा अधिक असली, तरी शासनाच्या ‘हेअर कट’ धोरणानुसार ही सर्व कर्जे निरंक करण्यात येणार आहेत. त्यामुळे दोन लाख रुपयांपेक्षा अधिक थकबाकी असलेल्या पात्र शेतकऱ्यांनाही योजनेचा लाभ मिळणार असल्याने त्यांच्यासाठी ही बाब महत्त्वाची ठरणार आहे.
योजनेअंतर्गत पात्र लाभार्थी शेतकऱ्यांमध्ये मयत झालेले तसेच वयस्कर आणि बोटांच्या ठशांची नोंद होत नसलेले लाभार्थी यांनाही कर्जमुक्तीचा लाभ देण्याच्या अनुषंगाने शासनाकडून दि. १९ ऑगस्ट २०२६ रोजी मानक कार्यप्रणाली (एसओपी) निर्गमित करण्यात आलेली आहे. त्यामुळे अशा लाभार्थ्यांच्या कर्जमुक्तीचा मार्गही शासनाने निश्चित केला आहे.
दरम्यान, महाराष्ट्र शासनाने दि. २ जून २०२६ रोजीच्या शासन निर्णयान्वये ‘पुण्यश्लोक अहिल्यादेवी होळकर शेतकरी कर्जमुक्ती योजना-२०२६’ ही योजना सुरू केली आहे. या योजनेंतर्गत दि. १ एप्रिल २०१९ ते ३१ मार्च २०२५ या कालावधीत वितरित झालेली आणि दि. ३० सप्टेंबर २०२५ पर्यंत थकीत असलेली तसेच दि. ३१ मार्च २०२६ पर्यंत परतफेड न झालेली पीक कर्जे आणि पुनर्गठित अथवा फेरपुनर्गठित कर्जांना रुपये दोन लाखांपर्यंत कर्जमुक्तीचा लाभ देण्यात येणार आहे.
या योजनेची अंमलबजावणी ऑनलाइन संगणकीय प्रणालीद्वारे करण्यात येत असून त्यासाठी शासनाने महाआयटीची नियुक्ती केली आहे. महाआयटीने संगणकीय संस्करण केलेल्या माहितीनुसार दि. २४ जुलै २०२६ रोजी योजनेची पहिली पात्र लाभार्थी यादी प्रसिद्ध करण्यात आली होती. या पहिल्या यादीत राज्यातील १६ लाख ९६ हजार पात्र लाभार्थी निश्चित करण्यात आले होते. त्यापैकी आधार प्रमाणीकरण पूर्ण केलेल्या १२ लाख ५८ हजार शेतकऱ्यांना आतापर्यंत एकूण १० हजार ११४ कोटी ९० लाख रुपयांची कर्जमुक्ती प्रत्यक्ष त्यांच्या कर्जखात्यांवर जमा करण्यात आली आहे.
पहिल्या टप्प्यात दि. ७ ऑगस्ट २०२६ रोजी ६ लाख २२ हजार शेतकऱ्यांना ५ हजार २८ कोटी ६० लाख रुपये कर्जमुक्तीची रक्कम वितरित करण्यात आली. त्यानंतर दि. २४ ऑगस्ट २०२६ रोजी आणखी ६ लाख ३६ हजार शेतकऱ्यांना ५ हजार ८६ कोटी ३० लाख रुपये कर्जमुक्तीची रक्कम त्यांच्या कर्जखात्यावर जमा करण्यात आली. अशा प्रकारे पहिल्या यादीतील आधार प्रमाणीकरण पूर्ण केलेल्या १२ लाख ५८ हजार शेतकऱ्यांच्या कर्जखात्यांवर आतापर्यंत एकूण १० हजार ११४ कोटी ९० लाख रुपयांची रक्कम जमा झाली आहे.
आता दि. ११ सप्टेंबर २०२६ रोजी प्रसिद्ध करण्यात आलेल्या दुसऱ्या यादीत राज्यातील ३ लाख ५५ हजार ६१४ शेतकऱ्यांचा समावेश आहे. या शेतकऱ्यांनी दि. ३१ मार्च २०२६ रोजीची कर्ज थकबाकी तपासून तिची खातरजमा करावी आणि नजीकच्या ‘आपले सरकार सेवा केंद्रा’मध्ये जाऊन आधार प्रमाणीकरण करून घ्यावे. आधार प्रमाणीकरणाची प्रक्रिया पूर्ण झाल्यानंतर संबंधित कर्जमुक्तीची रक्कम शेतकऱ्यांच्या कर्जखात्यावर जमा करण्यात येणार आहे.
दुसऱ्या यादीतील विभागनिहाय चित्र
दुसऱ्या यादीतील एकूण ३ लाख ५५ हजार ६१४ शेतकऱ्यांमध्ये सर्वाधिक लाभार्थी छत्रपती संभाजीनगर विभागातील असून या विभागातील १ लाख ९५ हजार ८९९ शेतकऱ्यांचा यादीत समावेश आहे. त्यानंतर अमरावती विभागातील ७१ हजार ७९६, नागपूर विभागातील ३४ हजार ५२०, नाशिक विभागातील २५ हजार ४७१, पुणे विभागातील २३ हजार ११७ आणि कोकण विभागातील ४ हजार ८११ शेतकरी कर्जमुक्तीच्या दुसऱ्या यादीत आहेत. या सर्व विभागांतील लाभार्थ्यांची एकूण संख्या ३ लाख ५५ हजार ६१४ इतकी आहे.
कर्जाच्या वाढत्या ओझ्यामुळे आर्थिक अडचणीत सापडलेल्या शेतकऱ्यांना दिलासा देण्याच्या उद्देशाने सुरू करण्यात आलेल्या या योजनेच्या माध्यमातून पहिल्या यादीतील १२ लाख ५८ हजार शेतकऱ्यांना १० हजार ११४ कोटी ९० लाख रुपयांची कर्जमुक्ती मिळाली असून आता दुसऱ्या यादीत आणखी ३ लाख ५५ हजार ६१४ शेतकरी पात्र ठरले आहेत. त्यामुळे दुसऱ्या यादीतील शेतकऱ्यांसाठी आधार प्रमाणीकरणाची प्रक्रिया अत्यंत महत्त्वाची ठरणार असून प्रमाणीकरण पूर्ण झाल्यानंतरच शासनाकडून कर्जमुक्तीची रक्कम संबंधित कर्जखात्यावर जमा केली जाणार आहे.
