पदवीधर-शिक्षक निवडणुकीत पसंतीक्रमाच्या मतमोजणीमुळे निकालाची प्रतीक्षा!!!

पदवीधर-शिक्षक निकालाची प्रतीक्षा कायम!!!

सत्यउपासक विशेष: महाराष्ट्र विधान परिषदेच्या पदवीधर आणि शिक्षक मतदारसंघांच्या पाच जागांसाठी झालेल्या निवडणुकीच्या मतमोजणीने राजकीय वर्तुळातील उत्कंठा वाढवली आहे. पुणे, नागपूर आणि छत्रपती संभाजीनगर विभागांचे पदवीधर मतदारसंघ तसेच पुणे आणि अमरावती विभागांचे शिक्षक मतदारसंघ अशा पाच जागांसाठी २३ ऑक्टोबर रोजी मतदान झाले. या निवडणुकीत एकूण १८२ उमेदवार रिंगणात होते. मंगळवारी, २७ ऑक्टोबर रोजी सकाळी मतमोजणी सुरू झाली; मात्र मतपत्रिकांची छाननी, वैध-अवैध मतांचे वर्गीकरण आणि पसंतीक्रमानुसार मतांची मोजणी यामुळे प्रक्रिया लांबली. २८ ऑक्टोबरच्या सकाळपर्यंत उपलब्ध वृत्तांनुसार काही मतदारसंघांत चुरशीची लढत सुरू होती आणि अंतिम निकालासाठी पुढील पसंतीक्रमातील मतांची मोजणी महत्त्वाची ठरत आहे.

महाराष्ट्र विधान परिषदेत एकूण ७८ सदस्यांची तरतूद असून, पदवीधर आणि शिक्षक मतदारसंघांतून प्रत्येकी सात, असे एकूण १४ सदस्य निवडून येतात. यंदाच्या निवडणुकीत या १४ पैकी पाच जागांसाठी मतदान झाले. या निवडणुकीचे महत्त्व केवळ पाच जागांपुरते मर्यादित नसून, विविध राजकीय पक्षांची संघटनात्मक ताकद, मतदारांमधील स्वीकारार्हता आणि स्थानिक पातळीवरील राजकीय समीकरणे यांचाही या निकालांमधून अंदाज येणार आहे.

पुणे विभाग शिक्षक मतदारसंघात ५१ हजार ५११ वैध मते नोंदविण्यात आली असून, विजयासाठी आवश्यक कोटा २५ हजार ७५६ मते निश्चित करण्यात आला आहे. मतमोजणीच्या सुरुवातीच्या टप्प्यांत भाजपचे कौस्तुभ गावडे आघाडीवर आहेत, त्यांच्यापाठोपाठ शिवसेना समर्थित सचिन सानप आणि अपक्ष दत्तात्रय सावंत यांची स्थिती असून विद्यमान आमदार आणि काँग्रेसचे उमेदवार जयंत आसगावकर पिछाडीवर होते. मात्र, पसंतीक्रमानुसार मतांची मोजणी निर्णायक ठरण्याची शक्यता असल्याने प्राथमिक आघाडीवरून अंतिम विजयाचा निष्कर्ष काढता येत नाही.

पुणे विभाग पदवीधर मतदारसंघात राष्ट्रवादी काँग्रेस (शरदचंद्र पवार) पक्षाच्या हर्षदा देशमुख-जाधव आणि भाजपच्या डॉ. स्मिता जाधव यांच्यात चुरशीची लढत असून उपलब्ध प्राथमिक आकडेवारीनुसार हर्षदा देशमुख-जाधव आघाडीवर आहेत, पुणे पदवीधर मतदारसंघाच्या निवडणुकीत प्रथम पसंतीच्या मतांची मोजणी पूर्ण झाल्यानंतरही विजयासाठी आवश्यक असलेला १ लाख १३ हजार ९५ मतांचा कोटा पूर्ण न झाल्याने पुढील पसंतीच्या मतांची मोजणी सुरू आहे. आतापर्यंत २१ व्या बाद फेरीनंतर हर्षदा देशमुख-जाधव (राष्ट्रवादी काँग्रेस – शरद पवार पक्ष) यांना १ लाख ११ हजार २७९ मते मिळाली आहेत, तर डॉ. स्मिता योगेश जाधव यांना १ लाख २ हजार ४२७ मते मिळाली आहेत. त्यामुळे हर्षदा देशमुख-जाधव यांनी डॉ. स्मिता जाधव यांच्यावर ८ हजार ८५२ मतांची आघाडी घेतली आहे. विजयासाठी आवश्यक असलेला कोटा पूर्ण करण्यासाठी त्यांना आणखी १ हजार ८१६ मतांची गरज आहे.

नागपूर विभाग पदवीधर मतदारसंघात भाजपचे सुधाकर कोहळे आणि काँग्रेसचे अभिजित वंजारी यांच्यात चुरस असून  सुरुवातीच्या फेऱ्यांनंतर दोन्ही उमेदवारांमधील आघाडी बदलत आहे, त्यामुळे या दोन्ही मतदारसंघांत अंतिम निकालासाठी पुढील पसंतीक्रमाच्या मतांची मोजणी महत्त्वाची ठरली आहे.

छत्रपती संभाजीनगर विभाग पदवीधर मतदारसंघात राष्ट्रवादी काँग्रेस (शरदचंद्र पवार) पक्षाचे डॉ. प्रतापसिंह पाटील, विद्यमान आमदार सतीश चव्हाण आणि शिवसेना (उद्धव बाळासाहेब ठाकरे) पक्षाचे दिलीप घुगे यांच्यात लढत झाली. उपलब्ध वृत्तांनुसार मतमोजणीच्या एका टप्प्यावर डॉ. प्रतापसिंह पाटील यांनी सतीश चव्हाण यांच्यावर आघाडी घेतली होती. मात्र, पसंतीक्रमानुसार होणाऱ्या मतमोजणीमुळे अंतिम निकालासाठी अधिकृत घोषणेची प्रतीक्षा करावी लागणार आहे.

अमरावती विभाग शिक्षक मतदारसंघात शिवसेनेचे किरण सरनाईक, शिवसेनेचे बंडखोर नेते आणि माजी आमदार श्रीकांत देशपांडे, काँग्रेसच्या अदिती पोहरे तसेच अन्य उमेदवारांमध्ये लढत असून उपलब्ध माहितीनुसार किरण सरनाईक आघाडीवर होते, तर श्रीकांत देशपांडे हेही स्पर्धेत होते. या मतदारसंघातील अंतिम निकाल निश्चित करण्यासाठी पसंतीक्रमानुसार मतांची मोजणी महत्त्वाची आहे.

या निवडणुकीत मतदानाची टक्केवारीही लक्षवेधी ठरली आहे, पदवीधर मतदारसंघात ६२.७८ टक्के, नागपूर पदवीधर मतदारसंघात सुमारे ६४.७६ टक्के, छत्रपती संभाजीनगर पदवीधर मतदारसंघात ५८.६७ टक्के, पुणे शिक्षक मतदारसंघात सुमारे ८५.८७ टक्के आणि अमरावती शिक्षक मतदारसंघात ९१.०८ टक्के मतदान नोंदविण्यात आले. या आकडेवारीनुसार शिक्षक मतदारसंघांत तुलनेने अधिक मतदान झाले आहे.

पदवीधर आणि शिक्षक मतदारसंघांच्या निवडणुकीत मतदार उमेदवारांना पसंतीक्रमानुसार मते देतात. पहिल्या पसंतीच्या मतांमध्ये एखाद्या उमेदवाराला आवश्यक कोटा मिळाल्यास त्याला विजयी घोषित करता येते. मात्र, कोणत्याही उमेदवाराला कोटा मिळाला नाही, तर लागू निवडणूक नियमांनुसार सर्वांत कमी मते मिळालेल्या उमेदवाराला बाद करून त्याच्या मतपत्रिकांवरील पुढील वैध पसंतीचा विचार केला जातो. अशा प्रकारे मतांचे हस्तांतरण आणि पुढील फेऱ्यांमधील मोजणी होत असल्याने पहिल्या फेरीतील आघाडी म्हणजे अंतिम विजय असे मानता येत नाही.

पुणे विभागात पदवीधर मतदारसंघासाठी १००, तर शिक्षक मतदारसंघासाठी ४२ मतमोजणी टेबलची व्यवस्था करण्यात आली होती. प्रत्येक मतपत्रिकेची वैधता, पसंतीक्रमाची नोंद आणि प्रत्येक फेरीतील मतांची अचूक मोजणी या बाबींवर विशेष लक्ष देण्यात आले. मतमोजणीच्या या प्रक्रियेमुळे निकालाला विलंब झाला असला, तरी अंतिम निर्णय हा लागू निवडणूक नियमांनुसार आणि अधिकृत मतमोजणी पूर्ण झाल्यानंतरच स्पष्ट होणार आहे.

२८ ऑक्टोबरच्या सकाळपर्यंत उपलब्ध वृत्तांमध्ये पाचही मतदारसंघांचे अंतिम निकाल अधिकृतरीत्या घोषित झाल्याची एकत्रित खात्रीशीर माहिती मिळालेली नाही. त्यामुळे कौस्तुभ गावडे, हर्षदा देशमुख-जाधव, अभिजित वंजारी, डॉ. प्रतापसिंह पाटील आणि किरण सरनाईक यांची नावे अनुक्रमे संबंधित मतदारसंघांतील प्राथमिक आघाडीच्या संदर्भातच नमूद केली आहेत; त्यांना विजयी घोषित केल्याचा दावा केलेला नाही. अंतिम निकाल जाहीर झाल्यानंतरच पाचही जागांचे राजकीय चित्र स्पष्ट होईल.